- Της ΝΑΝΤΙΑΣ ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΟΥ
- Κυριακάτικη Ελευθεροτυπία, Κυριακή 17 Απριλίου 2011
«Εχει έρθει η ώρα για την Ελλάδα να απομακρυνθεί από την υγειονομική ταφή ως κυρίαρχη επιλογή διαχείρισης των αποβλήτων, προς την κατεύθυνση μιας σύγχρονης πολιτικής με βάση την ανάκτηση και την ανακύκλωση. Πρέπει σταδιακά να ληφθούν μέτρα προς αυτήν την κατεύθυνση. Ομως αυτή είναι μια συζήτηση για το μέλλον. Στο παρόν στάδιο πρέπει να αποτελεί προτεραιότητα η παύση λειτουργίας των παράνομων χωματερών».
«Οι ελληνικές αρχές πρέπει να ολοκληρώσουν την κατασκευή των ΧΥΤΑ καθώς επωφελούνται από πόρους της Ε.Ε.», επισημαίνει ο Π. Καρβούνης. Αυτό δήλωσε ο επικεφαλής της αντιπροσωπείας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Ελλάδα, Πάνος Καρβούνης, απηχώντας ευθέως τις απόψεις του επιτρόπου για το Περιβάλλον, Γιάνες Ποτότσνικ, που πρόσφατα επισκέφθηκε τη χώρα και ο οποίος μίλησε στην «Κ.Ε.» για το φλέγον ζήτημα της διαχείρισης των απορριμμάτων δίνοντας ουσιαστικά «πράσινο φως» στην κατασκευή των έργων σε Κερατέα και Γραμματικό παρά τις εντονότατες κοινωνικές αντιδράσεις και την περί του αντιθέτου επιχειρηματολογία κατοίκων, φορέων και κινημάτων.
«Με βάση αξιόπιστα στοχεία», λέει, «οι περιοχές αυτές έχουν προσδιοριστεί ως οι πλέον κατάλληλες από τις ελληνικές αρχές. Οσον αφορά την Κερατέα, όλες οι μελέτες που εκπονήθηκαν από το 1988 ως σήμερα έχουν καταλήξει στο συμπέρασμα ότι η περιοχή είναι κατάλληλη. Το 2003, η Βουλή ενέκρινε διά νόμου τις περιοχές που επελέγησαν. Ο νόμος αυτός έχει εφαρμοστεί από τις επόμενες κυβερνήσεις. Πριν από την έγκριση των έργων αυτών έγιναν όλες οι σχετικές μελέτες. Επιπλέον, το κοινό και οι αρμόδιες αρχές (δασικές, αρχαιολογικές, οικολογικές, περιφερειακές και τοπικές) έχουν ενημερωθεί και έχουν εκφράσει τις απόψεις τους. Ολα αυτά έχουν γίνει σύμφωνα με την κοινοτική νομοθεσία. Με βάση τα ανωτέρω, η Επιτροπή ενέκρινε τη συγχρηματοδότηση για τα εν λόγω έργα. Εχουμε προσθέσει ειδικές ρήτρες, οι οποίες θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν ως εγγυήσεις που θα διασφαλίζουν ότι η λειτουργία των χώρων υγειονομικής ταφής συνάδει προς τη νομοθεσία μας».
- Ποια η απόψή σας για τους εναλλακτικούς τρόπους διαχείρισης των απορριμμάτων που έθεσαν υπόψη σας οι φορείς της Κερατέας;
Σε όλα τα κράτη μέλη της Ε.Ε., η πολιτική για τη διαχείριση αποβλήτων, συμπεριλαμβανομένων των μεθόδων και της επιλογής των τοποθεσιών, καθορίζεται στο κατάλληλο επίπεδο (εθνικό, περιφερειακό ή τοπικό) και πρέπει να είναι σύμφωνη με τη σχετική νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Ενωσης. Ο επίτροπος Ποτότσνικ εξήγησε στους κατοίκους ότι πρέπει να συζητήσουν τις ιδέες τους σχετικά με εναλλακτικούς τρόπους διαχείρισης με τις αρμόδιες ελληνικές αρχές.
- Γιατί συνεχίζετε να χρηματοδοτείτε δεκάδες ΧΥΤΑ/ΧΥΤΥ στην Ελλάδα, τη στιγμή που σύμφωνα με ομολογία του αρμόδιου επιτρόπου αποτελεί «έσχατη λύση» η οποία εγκαταλείπεται από όλες τις χώρες;
Οι ελληνικές αρχές πρέπει να ολοκληρώσουν τον προγραμματισμό τους και την κατασκευή των προγραμματισμένων χώρων υγειονομικής ταφής που επωφελούνται ήδη από πόρους της Ε.Ε. χρησιμοποιώντας παράλληλα όλες τις πιθανές μεθόδους των νέων τεχνολογιών, την ανακύκλωση, την επαναχρησιμοποίηση και την ανάκτηση ενέργειας. Εχει εγκριθεί νέα οδηγία για τα απόβλητα η οποία ισχύει από τον Δεκέμβριο του 2010 και έχει καθιερώσει ιεράρχηση πέντε επιλογών για τη διαχείριση αποβλήτων. Η πρόληψη θεωρείται η πιο επιθυμητή επιλογή. Ακολουθούν η προετοιμασία των αποβλήτων για επαναχρησιμοποίηση, ανακύκλωση και άλλους τρόπους ανάκτησης, συμπεριλαμβανομένης της ανάκτησης ενέργειας. Η υγειονομική ταφή είναι η ύστατη λύση. Η Ελλάδα καταδικάστηκε από το Δικαστήριο το 2005, λόγω του τεράστιου αριθμού των παράνομων χωματερών που λειτουργούν. Ο επίτροπος, κατά την πρόσφατη επίσκεψή του στην Αθήνα, σημείωσε τη σημαντική πρόοδο που έχει επιτελεστεί εν προκειμένω.
- Σε πολλές περιπτώσεις περιβαλλοντικών μελετών για ΧΥΤΑ, η Κομισιόν γίνεται αποδέκτης καταγγελιών για πρόδηλα σφάλματα. Το γεγονός αυτό σας δίνει τη δυνατότητα να παρέμβετε;
Η Επιτροπή μπορεί να παρεμβαίνει, με δική της πρωτοβουλία ή στηριζόμενη σε βάσιμες καταγγελίες, εφόσον προκύπτει ότι η νομοθεσία της Ε.Ε. έχει παραβιαστεί. Ωστόσο, σε όλες τις περιπτώσεις, οι αποφάσεις της Επιτροπής πρέπει να είναι δεόντως αιτιολογημένες και να βασίζονται σε αξιόπιστα επιστημονικά στοιχεία. Το να αποδειχθεί ότι υπάρχει πρόδηλη πλάνη ή προφανές σφάλμα δεν είναι τόσο εύκολο. Μετά την παρέμβαση της Επιτροπής κάποιοι χώροι υγειονομικής ταφής λειτουργούν με τρόπο που συνάδει προς την ευρωπαϊκή νομοθεσία. Για παράδειγμα, ο ΧΥΤΑ στη Φυλή και στο Καρβουνάρι Ηπείρου. Οταν φάνηκε ότι υπήρχαν παραβιάσεις, η Επιτροπή κίνησε διαδικασίες επί παραβάσει, όπως π.χ. στην περίπτωση των χωματερών στο Τεμπλόνι και τον Λαγανά της Ζακύνθου.
